Kabinet onderzoekt Arbeidsongeschiktheidsfonds: 'Uitkijken dat draagvlak vervalt'

In dit artikel:

Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) laat het Arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof) onderzoeken na stevige kritiek van werkgevers, werknemers en Tweede Kamerleden over het gebruik van de fondsreserves. Tegenstanders vinden dat de ruime pot niet ingezet mag worden voor andere begrotingsdoeleinden en willen helderheid over wie beslist en waarvoor het geld bedoeld is.

In de afgelopen jaren verhoogden kabinetten de Aof‑premie meerdere malen om gaten in de rijksbegroting te dichten, waardoor de reserves zijn opgelopen tot ongeveer 39 miljard euro. Tegelijk stelt het huidige kabinet voor de premie nog verder te verhogen en wil het snoeien in arbeidsongeschiktheidsuitkeringen, wat extra verontwaardiging oproept.

Tijdens een commissiedebat waarschuwde Vijlbrief dat het draagvlak voor het stelsel kan afnemen als de koppeling tussen premie en uitkering vervaagt. Hij wil daarom meer transparantie over hoe premies, uitkeringen en zeggenschap door werkgevers en werknemers met elkaar samenhangen en onderzoekt mogelijke alternatieve inrichting van het stelsel.

Kamerleden bestempelden de premie als een verkapte loonbelasting en een "melkkoe"; ChristenUnie‑woordvoerder Don Ceder vergeleek het met een verzekeraar die premie verhoogt en de polis versobert. Fracties zoals de PVV wijzen erop dat het pijnlijk is om uitkeringen te korten terwijl er grote reserves zijn.

Vijlbrief benadrukte dat de Aof‑premie ook staatsinkomsten zijn die elders in de begroting zijn gebruikt: verlagen van de premie zou het tekort vergroten en kan problemen geven met de Europese begrotingsregels. Het aangekondigde onderzoek moet duidelijkheid geven over de werking, besteding en governance van het fonds, en over de randvoorwaarden voor eventuele beleidswijzigingen.