Kabinet gaat oplossing zoeken voor ongewenste 'bevalboete'
In dit artikel:
Het kabinet zoekt een alternatief voor de geplande korting op het maximale dagloon bij uitkeringen die ook zou gelden voor zwangerschapsverlof. In het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA staat een verlaging van het maximumdagloon met 20 procent; vakbond CNV bestempelde die maatregel als een "bevalboete" en stelde dat jaarlijks minstens twintigduizend vrouwen worden geraakt — het gaat om vrouwen met een inkomen boven ongeveer €5.300 per maand.
De maatregel stuit op brede kritiek: niet alleen oppositiepartijen, maar ook binnen de coalitie bestaat weerstand. D66-leider Jan Paternotte zei eerder dat het voorstel van tafel moet. Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) kondigde tijdens het begrotingsdebat aan dat het kabinet naar een alternatief zoekt dat de arbeidsmarktpositie van vrouwen niet verslechtert. Definitief ingetrokken is het plan nog niet; Vijlbrief wil eerst met sociale partners overleggen en spreekt van een "pas op de plaats".
Die overlegroute loopt echter spaak omdat vakbonden op dit moment weigeren te praten met het kabinet uit protest tegen de voorgenomen bezuinigingen op sociale zekerheid, vooral rond de AOW. Vijlbrief stelt dat er nog tijd is: de grootste bezuinigingen zijn pas vanaf 2029 gepland, dus haast is er formeel niet.
Tegelijk wil Vijlbrief juist snel ingrijpen in het arbeidsongeschiktheidsstelsel (WIA). Hij noemde de huidige situatie "alarmerend": meer dan 600.000 mensen ontvangen een arbeidsongeschiktheidsuitkering, de wachttijd voor een beoordeling loopt op tot zo’n half jaar en zestigplussers worden vrijwel niet meer gekeurd. Een voorgestelde maatregel is het afschaffen van de aparte IVA-uitkering voor volledig arbeidsongeschikten om het stelsel te vereenvoudigen, wat echter kan leiden tot lagere uitkeringen voor chronisch zieken en daardoor veel Kamerkritiek zal oproepen — ook van D66 en CDA.
Vijlbrief waarschuwde dat als er niet nu wordt ingegrepen, er later veel ingrijpendere maatregelen nodig zullen zijn. Hij zei deze problemen nog in deze kabinetsperiode te willen aanpakken en voegde eraan toe dat hij niet de minister wil zijn die de situatie verder uit de hand laat lopen.