D66-minister zet mes in landbouw: minder dieren, strengere normen

In dit artikel:

Het kabinet, onder verantwoordelijkheid van landbouwminister Jaimi van Essen, wil de landbouwsector de komende jaren ingrijpend hervormen als onderdeel van een brede stikstofaanpak. Voor de zomer komt de minister met een uitgewerkt voorstel naar de Tweede Kamer. Kernpunten:

- Grondgebondenheid: uiterlijk in 2032 moet er een wettelijke norm komen die het aantal dieren beter laat aansluiten op de beschikbare grond en mestplaatsingscapaciteit, zodat veestapel en mestproductie in balans raken met het grondareaal.

- Emissiereductie: concrete doelstellingen luiden 23–25% minder ammoniakuitstoot in 2030 en 42–46% in 2035 (ten opzichte van 2019). Deze doelen worden wettelijk vastgelegd en gecombineerd met landelijke en gebiedsgerichte maatregelen, plus bedrijfsgerichte normen.

- Rechten en afroming: bij bedrijfsoverdracht buiten de familie kan een deel van productierechten worden afgeroomd (melkvee, varkens, pluimvee). Als de doelen in 2035 niet gehaald worden, wil het kabinet harde ingrepen mogelijk maken in dier- en fosfaatrechten via wetsaanpassing.

- Zonering rond Natura 2000: in en rond kwetsbare natuurgebieden komen strengere regels en wordt gestimuleerd tot extensivering en emissiearme bedrijfsvoering. Boeren krijgen ruimte en ondersteuning om te innoveren, verplaatsen of, in sommige gevallen, te stoppen.

- Gebieden en uitvoering: de eerste focus ligt op vijf regio’s (Veluwe, Peel, Groene Hart, Hart van het Noorden, NW-Overijssel) met start van uitvoering dit jaar. Tevens wordt gewerkt aan natuurherstelmaatregelen en een juridisch houdbare ondergrens voor stikstofberekeningen.

Het pakket moet ook perspectief bieden aan PAS-melders (boeren zonder geldige vergunning onder het oude stelsel) zodra natuurdoelen zijn bereikt en provincies minder hoeven handhaven. Provincies worden nauw betrokken bij de verdere uitwerking.