D66-minister: NPO-omroepen mogen oude Fortuyn-fragmenten blijven censureren

In dit artikel:

NPO-omroepen mogen oude tv-fragmenten met Pim Fortuyn blijven tegenhouden voor hergebruik, bevestigt D66-minister Rianne Letschert in antwoorden op Kamervragen van JA21-Kamerlid Annabel Nanninga. De rel draait om een veelbesproken archieffragment uit 2001, waarin Marcel van Dam Fortuyn fel wegzet als onder meer “buitengewoon minderwaardig mens”. Het fragment dook opnieuw op nadat Nieuws van de Dag meldde dat het bij Beeld & Geluid als geblokkeerd stond.

Volgens de minister is er geen sprake van censuur en bestaat er ook geen persoonlijk veto van betrokkenen om oude uitzendingen tegen te houden. Wel mogen rechthebbenden, meestal de omroep zelf, bepalen of een licentie voor hergebruik wordt gegeven. In dit geval zegt BNNVARA dat het fragment na de moord op Fortuyn in 2002 is geblokkeerd omdat het een zwaardere, onbedoelde lading kreeg en de veiligheid van betrokkenen in beeld kwam.

Opvallend is dat de omroep die blokkade inmiddels opnieuw heeft bekeken na vragen van media. De minister bevestigt bovendien dat het fragment in de loop der jaren meerdere keren is vrijgegeven, zodat het niet volledig uit het archief verdwenen is. “Geblokkeerd” betekent volgens haar vooral dat er eerst extra wordt getoetst voordat hergebruik mag, niet dat materiaal definitief onbereikbaar is.

De zaak laat zien hoe gevoelig historisch omroepmateriaal kan blijven, zeker als de politieke context verandert. Beeld & Geluid erkent dat de term “geblokkeerd” verwarrend is en onderzoekt hoe die in het archiefsysteem duidelijker kan worden gemaakt.